ymweliad cydweithredol 2016

Mis Chwefror 2016

Bydd ein taith nesaf i Nicaragua yn dra gwahanol. ‘Rydym wedi gosod thema y tro hwn, sef economi cydweithredol Nicaragua. Mae’r diddordeb mewn cydweithfeydd yn tyfu, yn Nicaragua ac yng Nghymru. Ers 2007 a Llywodraeth newydd y Sandinistas, mae nifer o gydweithfeydd wedi cynyddu o 1,500 i dros 4,500.

Mae gan Nicaragua hanes o gefnogi cydweithfeydd, ers y Chwyldro ym 1979. Mae gan lawer o’r cydweithfeydd masnach deg eu gwreiddiau ym mrwydr yr 80au. Un ohonynt yw SOPPEXCCA, sy’n darparu coffi’r ymgyrch, tecafé, drwy gydweithfa merched masnach deg organig. Mae’r ymgyrch yn credu mai tecafé yw’r coffi tecaf yng Nghymru (gweler fan hyn a fan hyn).

coffee5 (2)

Yn ogystal ag ymweld â chynhyrchwyr yn Jinotega, byddwn ni’n cael cyfarfodydd gyda’r prosiectau bwyd cydweithredol, fel y rhaglen zero hambre (dim llwgu) a phatios saludos (prosiect iard gefn iachus), sy’n sefydlu cydweithfeydd fel rhan o’i gwaith. Hefyd, byddwn yn trefnu cyfarfodydd gyda mudiadau sy’n gyfrifol am gefnogi cydweithfeydd, a’r weinyddiaeth sy’n canolbwyntio ar ddatblygu’r sector, MEFCCA (Gweinyddiaeth Teuluoedd a’r Economi Cydweithredol – gweler fan hyn).

ang8

Bydd y daith yn darparu amser i weld pa wahaniaeth mae’r economi cydweithredol yn gallu ei wneud i’r tlotaf mewn cymdeithas, a chymaru’r sefyllfa yn ôl yng Nghymru (gweler fan hyn).

Byddwn ni’n treulio amser ar Arfordir y Mor Tawel ac Arfordir y Caribi, yn cynnwys Bluefields, lle mae’r Ymgyrch yn cefnogi prosiect cerddorol cymunedol.

new jerusalem meeting

Byddwn ni’n gorffen y daith yn Granada, i ymlacio! Granada yw dinas harddaf Nicaragua, gyda phensaerniaeth eithriadol ar lannau Llyn Cocibolca, ac yng nghysgod llosgfynydd Mombacho. Bydd cyfle hefyd i fwynhau golygfeydd trawiadol lagŵn folcanaidd Apoyo.

 

pix: david mcknight

Y costau am y bythefnos gyfan yw £600, sydd yn cynnwys llety, bwyd a theithio o fewn y wlad. Bydd angen talu am y tocyn awyren hefyd. Ar hyn o bryd, maent rhwng £600 a £700, a gallwn helpu i’w archebu.

Byddwn hefyd yn trefnu dydd paratoi i’r grŵp cyn y daith. Bydd hyn o gymorth i chi gael y budd mwyaf o’r ymweliad. ¡ Buen viaje!

Advertisements

co-operative visit 2016

February 2016

Our next visit to Nicaragua will be a bit different. We are working to a theme this time: Nicaragua’s co-operative economy. The interest in co-operatives is growing, both in Nicaragua and Wales. Since 2007 and the new Sandinista government, the number of co-operatives has increased from 1,500 to 4,500.

Nicaragua has a history of supporting co-operatives, since the Revolution in 1979. A lot of the fairtrade co-ops have their roots in the struggles of the 80s. One of them is SOPPEXCCA, which provides the campaign with our coffee, tecafé, through a women’s fairtrade organic co-operative. That’s why we believe tecafé is Wales’ fairest coffee.  (see here and here).

coffee5 (2)

In addition to visiting producers in Jinotega, we will be meeting with co-operative food projects, such as  the hambre cero  (zero hunger) programme and the patios saludables (healthy backyards projects), which establish co-operatives as part of their work. Also we will be organising meetings with organisations responsible for co-operatives, and the Ministry which concentrates on developing the sector,  MEFCCA (Ministry for Families and the Cooperative Economy – see here).

ang8

The trip will provide an opportunity to see what difference the co-operatives have made to Nicaragua’s poorest, and compare the situation back home in Wales (see here).

We will be spending time on the Pacific and Caribbean Coasts, including Bluefields, where the Campaign is supporting a community music project.

 

new jerusalem meeting

We will be finishing the visit in Granada, to relax! The city is Nicaragua’s prettiest, with outstanding architecture on the banks of Lake Cocibolca, in the shadow of the Mombacho volcano. We will also have the opportunity to enjoy the striking scenery around the Apoyo volcanic lagoon.

 

 

pix: david mcknight

The cost of the trip for a fortnight will be £600, including accommodation, food and travelling around the country. You will also need to buy an air ticket. At the moment these are around £600 – £700, and we can help order them.

We will also be organising a preparation day for the group before we leave. This will help you get the most from the trip. ¡ Buen viaje!


tecafe – coffi tecaf cymru? dim problem!

coffee5 (2)Eudocia Gomez, aelod o gydweithfa Osman Martinez Torres, SOPPEXCCA

Y prif bwynt a wnawn am ein coffi – tecafé – yw mai hwn yw coffi tecaf Cymru. Ai gwir yw hyn? Gan gynhychwyr masnach deg ac organaidd SOPPEXCCA y daw’r coffi, ac mae’r tyfwyr yn derbyn premiwm am y tystysgrif hwn. Ond mae SOPPEXCCA hefyd yn talu premiwm ychwanegol – am lafur di-dal merched.

Daeth y datblygiad hwn gyda chynnyrch masanch deg arall o Nicaragua, sesame. Cychwynnodd Del Campo, sy’n trefnu cydweithfeydd sesame, drafodaethau gyda eu prif gwsmer, The Body Shop. Wedi peth ymchwil, daeth yn amlwg fod llafur di-dal y merched yn y co-ops yn cyfrannu llawer at y gwaith o gynhyrchu’r sesame. Wedi hyn, bu’r partneriaid yn trafod tâl fyddai’n cydnabod hyn.

coffee (2)

Clywodd SOPPEXCCA am hyn, a chwilio am ffyrdd eraill o gyflwyno’r egwyddor. Roedd yn cydfynd a’u polisi rhywiau (gender) sy’n ganolog i’w gwaith. Felly mae pwy bynnag sy’n prynu coffi SOPPEXCCA yn talu premiwm ychwanegol (5 sent y pwys) am lafur di-dal merched.

coffee6 (2)

Fodd bynnag, nid oedd hyn yn ddigon i SOPPEXCCA. Edrychodd y corff rheoli, a etholir gan y tyfwyr, ar ei holl broses i weld pwy gai’r budd mwyaf. Yr oedd yn amlwg mai yn y melinau sychu yr oedd y gwaith tymor byr ac ansefydlog, lle roedd y merched yn rhoi’r coffi ar felt symudol i dynnu y ffa drwg allan (gan sicrhau paned well o goffi inni). A dim ond gwaith am dri mis ydyw, yn ystod cyfnod y cynhaeaf.

coffee3 (2)

Penderfynodd tyfwyr SOPPEXCCA felly i grynhoi y premiwm hwn, a gaiff ei dalu i’r merched yn y felin sychu, gan gynyddu ei hincwm a’i diogewlch. Mae hyn yn ychwanegol at waith dyddiol SOPPEXCCA – hyfforddi, gweithdai, a rhaglenni penodol ar gyfer merched, megis atal canser ceg y groth.

ftima (2)

Mae’r modd hwn o gynyddu hyder wedi cael argraff ar y tu allan i’r gydweithfa. Fatima Ismael yw Cyfarwyddwr SOPPEXCA, a bydd yn ymweld â Chymru ym mis Gorffennaf. Meddai,

Daw’r merched yn fwy gweithgar yn eu cymunedau. Mae gwedd mwy cymdeithasol i’w bywydau, sy’n lleihau’r ofn a deimlir wrth gymryd swyddi mewn bywyd cyhoeddus. Maent yn derbyn swyddi o’r fath am y tro cyntaf yn eu bywydau.

Mae yna resymau penodol pam yr ydym yn falch o ddatgan mai tecafé yw coffi tecaf Cymru. Ddoe, buom yn cwrdd a chynhyrchwyr cacao, i gychwyn trafodaethau i werthu cacao tecaf Cymru. Unrhyw un efo syniad am enw?


from nicaragua to gaza at the eisteddfod

The Campaign is launching a new coffee in the Eisteddfod – Dark Roast, joining our popular Medium Roast.

tecafe_darkroast_label_front-001-001 (2)

The coffee is being launched on Tues, August 6, on our stand in the Llanelli Eisteddfod, number 609-610, at 11am.

On the same day, at 6pm, there will be an important protest on the Maes, to support the people of Gaza.

 

Gaza steddfod14a

 


o nicaragua i gaza yn y steddfod

Mae’r Ymgyrch yn lansio coffi newydd yn y Steddfod – Rhost Tywyll, sy’n ymuno â’n Rhost Canolig poblogaidd.

tecafe_darkroast_label_front-001-001 (2)

Bydd y coffi yn cael ei lansio ar ddydd Mawrth, Awst 6, ar ein stondin yn Steddfod Llanelli, rhif 609-610, am 11yb.

Ar yr un diwrnod, ar ddiwedd y prynhawn, mae protest pwysig ar y Maes, i gefnogi pobl Gaza.

Gaza steddfod14a

 


launch of tecafé on the eisteddfod – wales’ fairest coffee

The Wales Nicaragua Solidarity Campaign decided to start marketing the coffee after years of supporting fair-trade coffee, and visiting fair-trade farmers in Nicaragua.

“We’ve been inspired by the dozens of fair-trade producers we’ve met and stayed with over the past decade,” said Ben Gregory, member of Wales NSC. “We’ve also been fortunate to have hosted many visitors from Nicaragua. One of them, Janixce Florian of SOPPEXCCA, works with the women’s co-operative that produces tecafé.”

Another, Porfirio Zepeda, described the benefits of  fair-trade when he visited Wales:

“We can change the relationship between consumers and producers, and the relationship between prices, so that it a relation that allows us to live.”

“We are dedicating our coffee to the memory of Porfirio, who was tragically killed shortly after his visit to Wales,” said Ben.

Why is tecafé  Wales’ fairest coffee? David McKnight, another Wales NSC member, explains:

“The economics of coffee, in fact of all commodities, is pretty simple,” said David.  “Most of the ‘value chain’ (from growing to preparation to transport to packaging to retailing) is captured by large multinationals. The producers usually receive the smallest share, and this is dependent on the fluctuations of international prices. Fairtrade seeks to address some of these problems. Through a guaranteed price the fluctuations are ironed out. Through technical and other support, producers can improve the quality (and thus the value) of their product. Through coming together, and working through larger co-operatives like CECOCAFEN (a co-operative of co-operatives) they can increase their negotiating power with the buyers from the large companies. But this still leaves most of the value chain outside of Nicaragua.”

Wales NSC have partnered with a Nicaraguan organisation, ETICO, which is  attempting to do something about this. It will ensure that more of the money stays in Nicaragua. The Campaign has long standing links with the partners of ETICO. ETICO’s aim is to promote co-operation rather than competition as a means of achieving efficiency, and delivering the best coffee at the best price for consumers.

tecafé brings together a lot of our contacts over the years. We visited SOPPEXCA in 2009, and have met with CECOCAFEN on many of our visits,” said David.

On their last visit to CECOCAFEN in February, Santiago Dolmus explained why initiatives like tecafé were needed, even in the world of fair-trade. Fair-trade producers get $1.50 a lb for their coffee. By the time it gets to a supermarket, it sells for $10.80 a lb. “So where does the other $9.30 go?” asked Santiago. tecafé means that more of this will go back to Nicaragua.

 And why the name?

“ ‘Tecaf’ is the Welsh word for ‘fairest’, so in this instance it definitely does what it says on the packet,” said Ben. “We hope to grow its sales quickly, so when we return to Nicaragua next year, we can say we are doing our bit to ensure that fairtrade is getting even fairer.”

Read the rest of this entry »


lansiad tecafé ar faes yr eisteddfod – coffi tecaf cymru

 

Penderfynodd  Ymgyrch Gefnogi Nicaragua gychwyn marchnata y coffi wedi blynyddoedd o gefnogi coffi masnach deg, ac ymweld a ffermwyr masnach deg yn Nicaragua.

“Cawsom ein hysbrydoli gan ddwsiniau o gynhyrchwyr masnach deg, llawer yr ydym wedi eu cwrdd ac wedi aros gyda hwy yn  ystod y deng mlynedd diwethaf” meddai Ben Gregory, aelod o’r ymgyrch. “Yr ydym hefyd wedi bod yn ddigon ffodus i groesawu nifer o ymwelwyr o Nicaragua. Mae un, Janixce Florian o SOPPEXCCA, yn gweithio gyda cydweithfa merched sydd yn cynhyrchu tecafe.”

Disgrifiodd un arall, Porfirio Zepeda, y budd o fasnach deg pan ymwelodd a Chymru, “Gallwn newid y berthynas rhwng prynwyr a chynhyrchwyr, a’r berthynas rhwng prisiau, fel ei bod yn berthynas sydd yn caniatau i ni fyw.”

Yr ydym yn cyflwyno ein coffi mewn cof am Porfiro, a laddwyd yn drasig wedi ei ymweliad a Chymru”, meddai Ben.

Pam mai tecafé yw coffi tecaf Cymru? Mae aelod arall o’r ymgyrch, David McKnight, yn egluro:

“Mae economi coffi, ac unrhyw nwydd arall, yn ddigon syml” meddai David. “Y cwmniau mawr rhyngwladol sydd yn cipio y rhan fwyaf o’r gadwyn gwerth (y ‘value chain’ o’r tyfu i’r paratoi i’r cludo i’r pacio i’r gwerthu). Y cynhyrchwyr gaiff y rhan lleiaf fel rheol, ac mae hwn yn ddibynnol ar lanw a thrai prisiau rhyngwladol. Mae masnach deg yn ceisio ateb rhai o’r problemau hyn. Gyda phris gwarantiedig, does dim cymaint o godi a gostwng prisiau.

“Trwy gefnogaeth technegol a chefnogaeth arall, gall cynhyrchwyr wella safon (a gwerth) eu cynnyrch. Drwy ddod ynghyd, a gweithio drwy gwmniau cyd-weithredol mwy fel  CECOCAFEN (casgliad o gyd-weithfeydd) gallant gynyddu eu gallu i drafod gyda phrynwyr o’r cwmniau mawr. Ond mae hyn yn dal i adael y rhan fwyaf gadwyn gwerth tu allan i Nicaragua.”

Mae Ymgyrch Gefnogi Nicaragua wedi creu partneriaeth gyda mudiad o Nicaragua, ETICO, sydd yn ceisio gwneud rhywbeth ynglyn a hyn. Bydd yn sicrhau y bydd mwy o’r arian yn aros yn Nicaragua. Mae gan yr ymgyrch gysylltiadau maith gyda partneriaid ETICO. Nod ETICO yw hyrwyddo cyd-weithio yn hytrach na chystadleuaeth fel dull o sicrhau effeithlonrwydd, a dod a’r coffi gorau am y pris gorau i brynwyr.

“Mae tecafé yn dod a llawer o’n cysylltiadau dros y blynyddoedd at ei gilydd. Buom yn ymweld a SOPPEXCA yn 2009 ac rydym wedi cyfarfod CECOCAFEN ar lawer o’n hymweliadau” meddai David.

Ar eu hymweliad diwethaf â CECOCAFEN yn Chwefror, eglurodd Santiago Dolmus pam roedd angen mentrau megis tecafé, hyd yn oed mewn byd o fasnach deg.

Caiff cynhyrchwyr masnach deg $1.50 y pwys am eu coffi. Erbyn iddo gyrraedd yr archfarchnadoedd, mae’n gwerthu am $10.80 y pwys. “Felly i ble yr aiff y $9.30 sy’n weddill? gofynna Santiago. Mae tecafé yn golygu y bydd mwy o hwn yn mynd yn ol i Nicaragua.

A’r rheswm tu ol i’r enw?

“Mae’r cyfan yn yr enw” meddai Ben. “ tecafé yw’r coffi tecaf. Gobeithiwn y bydd yn gwerthu yn dda. A phan ddychwelwn i Nicaragua y flwyddyn nesaf, gallwn ddweud fod Cymru yn gwneud ei rhan i sicrhau fod masnach deg yn dod yn decach.”